*
iedere donderdag om 21.10 uur op NPO 2

Dieptepunt in 2018: bijna 100.000 dieren omgekomen bij stalbranden dit jaar

Leestijd: 3 minuten
Restanten van de varkensstal in Didam

Zwarte rookwolken in en rond het Gelderse Didam dinsdagavond. De dertiende stalbrand dit jaar betekende een gruwelijk einde voor de 2500 varkens die in de stal verbleven. Daarmee staat de teller volgens Wakker Dier voor 2018 op 97.000 dieren die omkwamen bij stalbranden. 

De oorzaak van de brand is nog niet bekend. Er kan sprake zijn van een legio aan oorzaken.

Oorzaken
Veel voorkomend is kortsluiting in de stal, of ondoordachte werkzaamheden aan of in de stal en oververhitting van machines en installaties. Ook broei in de stal, wat met het warme weer een logische verklaring zou zijn, komt geregeld voor.  Verdere oorzaken zijn implosie of explosie van door mestgassen, blikseminslag en in een enkel geval brandstichting. Van zeker dertig procent van de stalbranden wordt de oorzaak niet achterhaald. 

Dieren kunnen niet vluchten 
De dieren kunnen de vlammen vaak niet ontvluchten. Dat heeft vaak simpelweg te maken met het feit dat er geen vluchtroutes zijn. Dat moet anders vinden veel dierenorganisaties. Wakker Dier pleit onder meer voor verplichte sprinklerinstallaties en brandmelders en voor de aanwezigheid van voldoende bluswater. Ook wil de organisatie betere vluchtwegen, brandveilige ventilatiesystemen en een verplichte keuring van elektrische installaties.

Oude stallen
Een deel van die plannen zijn al doorgevoerd. Boeren die een stal bouwen moeten de stal opdelen in compartimenten en werken met brandveilige materialen. Ook moet er een bluswatervoorziening zijn. Het probleem is dat de plannen pas gelden bij nieuwbouw of renovatie. Oude stallen hebben deze voorzieningen niet. Als het in een oude stal zonder aanpassingen misgaat, hebben dieren weinig overlevingskans. 

Politiek wilde geen maatregelen
De Partij voor de Dieren wil daarom dat oude stallen worden omgebouwd. De partij diende begin 2017 in de Tweede Kamer een voorstel in om meer maatregelen te nemen om stalbranden te voorkomen. Maar de motie werd verworpen. 

Verantwoordelijkheid
In 2017 kwamen in totaal 229.000 dieren om het leven in Nederland bij stalbranden. Het hoogste aantal sinds 2011. 
Dierenorganisaties riepen de overheid meerdere malen op om meer maatregelen te nemen en ook de branche zelf werd onder meer door World Animal Protection op haar verantwoordelijkheid aangesproken: 

“Het wordt hoog tijd dat de branche zelf en alle andere betrokkenen, van verzekeraars tot de brandweer, maatregelen neemt om dieren beter te beschermen en vluchtwegen te bieden in geval van brand. En van de politiek mag worden verwacht dat dit wordt afgedwongen. Gebeurt dit niet, dan moeten we constateren dat stalbranden een hardnekkig probleem blijven. Onnodig.”

Dat was een jaar geleden. 2018 heeft nog vijf maanden op de kalender en opnieuw tikt de teller bijna 100.000 dode dieren aan.