*
iedere donderdag om 21.10 uur op NPO 2

Commentaar prof. Berger op Industox onderzoek nog steeds actueel

Leestijd: 3 minuten

In 2006 deed bureau Industox onderzoek naar de mogelijk migratie van PAK’s uit rubbergranulaat in het lichaam van mensen die er op sporten. Zoals in de uitzending ‘Gevaarlijk Spel’ is te zien, bleek dit een zeer summier onderzoek.

In 2008 gaf de Maastrichtse professor statistiek en methodologie Martijn Berger commentaar op dit onderzoek. Dat deed hij op verzoek van Frans Wagemans, gemeenteraadslid in Sittard, die vraagtekens zette bij het voornemen van de gemeente om kunstgrasvelden met rubbergranulaat aan te leggen.
Berger stelde in zijn commentaar dat het onderzoek van Industox niet kon gelden als bewijs dat sporten op het rubbergranulaat geen gezondheidsrisico’s met zich meebrengt.

Niet voldoende statistisch
Berger staat vandaag de dag nog steeds achter dat commentaar.‘Het is een heel kleine steekproef, met alleen maar mannelijke sporters. Dat is zeer select, want er zijn ook kinderen en vrouwen die erop sporten, en kinderen zijn kwetsbaarder’, zegt hij in de uitzending. ‘Statistisch gesproken betekent dat, dat je niet voldoende statistisch vermogen hebt om een effect te vinden.'

Kritiek ondersteund
Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM), dat in de begeleidingscommissie van het onderzoek zat, deelde de kritiek van Berger grotendeels. Niettemin stelde het RIVM toch dat er geen gezondheidsrisico’s zijn aan voetballen op rubbergranulaat.
Het Industox onderzoek is in de afgelopen jaren door de brancheorganisatie van de bandenindustrie, door het RIVM en door de Nederlandse overheid steeds naar voren gebracht als ‘bewijs’ dat er geen gezondheidsrisico’s zijn.

Europees niveau
Zelfs op Europees niveau is het onderzoek naar voren gebracht, blijkt uit documenten die in het bezit van ZEMBLA zijn. Tijdens de discussies over de vraag of rubbergranulaat wel of niet onder de nieuwe, strenge normen van de REACH-regeling zou moeten vallen, stelde de bandenindustrie dat dit niet nodig was. In haar ‘position paper’ van 10 november 2015 zegt de Europese brancheorganisatie ETRMA dat er onderzoek is gedaan naar mogelijke gezondheidsrisico’s en daarbij wordt verwezen naar het Industox rapport.

Nader onderzoek
Ruim twee maanden daarna, op 7 januari 2016, stuurt een medewerker van de Nederlandse brancheorganisatie VACO een mail rond aan een aantal relaties. Daarin stelt de VACO: ‘RIVM heeft zeer recent opdracht van het ministerie van VWS gekregen nader onderzoek te doen naar het commentaar van professor Bergen (sic.) van de Universiteit van Maastricht op het door Industox in 2006/2007 uitgevoerde onderzoek (overigens bestaat de indruk dat de heer Bergen geen goede beoordeling heeft uitgevoerd maar dat moet het RIVM natuurlijk wel degelijk aantonen).’

Desgevraagd geven het RIVM en het ministerie van VWS (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) toe dat er opnieuw naar het commentaar van Berger is gekeken. Dit commentaar is door het RIVM in het Engels opgesteld. Dat is gebeurd, zo blijkt uit een reactie van het RIVM, omdat Nederland deze kritiek op Bergers commentaar in de Europese discussies wilde inbrengen.

Meetings in Brussel
‘Het RIVM heeft de antwoorden in het Engels geformuleerd zodat onze opdrachtgever (het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport), indien gewenst, deze antwoorden gemakkelijk in een internationale setting kan inbrengen. De discussie over de interpretatie van de restrictie van PAK’s in artikelen vond in de CARACAL meetings in Brussel plaats. De voertaal van deze vergadering is Engels’, aldus een woordvoerder.